Nów 9 listopada – Księżyc w Skorpionie i co wtedy zaczynano

W poniedziałek 9 listopada 2026 o godzinie 8:02 czasu polskiego Księżyc wejdzie w nów, w 16 stopniu Skorpiona. Tarczy nie będzie widać w ogóle, bo jej oświetlona strona jest odwrócona od Ziemi. Dla kogoś, kto chce coś zobaczyć na niebie, to najlepsza wiadomość w całym miesiącu.

Najciemniejsza noc listopada

Brak Księżyca oznacza brak najjaśniejszego źródła światła na nocnym niebie. Mgławice, galaktyki i gromady, które przy pełni giną w poświacie, w noc z 8 na 9 listopada będą w zasięgu zwykłej lornetki.

Co warto wtedy znaleźć, idąc od wieczora do świtu:

• Galaktyka Andromedy - około 21:00 stoi niemal w zenicie, czyli najwyżej w całym roku. Przy ciemnym niebie widać ją gołym okiem jako mglistą plamkę.
• Podwójna gromada w Perseuszu - jeszcze wyżej, około 23:00, i w lornetce wygląda lepiej niż w teleskopie.
• Plejady - kulminują około północy. Tuż obok nich stoi Uran - zbyt słaby dla oka, ale w zasięgu lornetki.
• Mgławica Oriona - od około drugiej w nocy, nisko na południowym wschodzie.
• Jowisz - nad ranem wysoko na południu, w gwiazdozbiorze Lwa. Po Wenus to najjaśniejszy punkt porannego nieba.

Najpiękniejszy widok tego tygodnia wypada jednak dwa dni wcześniej. 7 listopada nad ranem wąski sierp ubywającego Księżyca stanie niespełna trzy stopnie od Wenus i od Spiki, najjaśniejszej gwiazdy Panny - trzy obiekty w jednym polu widzenia lornetki, nisko nad wschodnim horyzontem przed świtem.

Wenus wraca na poranne niebo

Na początku listopada Wenus wychodzi z porannej zorzy i przez resztę miesiąca będzie najjaśniejszym punktem nieba przed wschodem Słońca. W dniu nowiu dzieli ją od Spiki niewiele ponad jeden stopień, czyli mniej niż szerokość małego palca wyciągniętej ręki.

Merkurego natomiast w tych dniach nie zobaczysz w ogóle i to nie z powodu pogody. Na początku listopada przechodzi mniej więcej między Ziemią a Słońcem, więc ginie w jego blasku; wróci na poranne niebo dopiero w drugiej połowie miesiąca, a najlepsze warunki do jego obserwacji wypadają około 21 listopada.

Nów w środku podwójnej retrogradacji

Ten akurat nów ma w astrologii nietypowe tło, które warto odnotować niezależnie od tego, czy traktuje się ją poważnie. Wypada w Skorpionie, a w tym samym znaku wciąż porusza się wstecznie Merkury, który wraca do ruchu prostego dopiero 13 listopada. Wenus, która rozpoczęła swój ruch wsteczny także w Skorpionie, cofnęła się już do Wagi i stacjonuje dzień później.

W tradycji interpretacyjnej nów jest momentem rozpoczynania, a ruch wsteczny - okresem domykania i powracania do rzeczy niedokończonych. Te dwa wskazania stoją wobec siebie w sprzeczności i astrologowie rozwiązują ją zwykle tak, że zalecają wtedy raczej planowanie niż działanie. Sam ruch wsteczny jest zjawiskiem perspektywicznym - planeta nigdzie nie zawraca, to Ziemia zmienia kąt patrzenia - a samą planetę i przypisywane jej znaczenia porządkuje strona o tym, czym jest Merkury jako symbol. Co oznacza sam znak, porządkuje strona o tym, czym jest Skorpion jako znak zodiaku.

Co zaczynano na nowiu na polskiej wsi

W kalendarzu gospodarskim nów otwierał połowę miesiąca przeznaczoną na wszystko, co miało rosnąć i przybywać. Reguła działała przez analogię: skoro Księżyc zaczyna przybywać, to i to, co się wtedy zacznie, będzie przybywać.

Stąd strzyżenie włosów na porost, nastawianie kiszonek, które miały szybko fermentować, i podejmowanie decyzji o sprawach, które miały się rozwijać. Listopad był pod tym względem miesiącem ubogim, bo prace polowe już się skończyły - zostawały zajęcia domowe i to one trafiały w tę część kalendarza.

Z dzisiejszej perspektywy najciekawsze jest to, że reguła działała nawet wtedy, gdy nikt Księżyca nie widział. Nów jest przecież jedyną fazą niewidoczną gołym okiem, a mimo to wyznaczał początek - co oznacza, że ludzie liczyli dni, a nie po prostu patrzyli w niebo. Pełne zestawienie listopadowych terminów zbiera kalendarz księżycowy na listopad, a poprzedni taki nów opisywał tekst o tym, co zaczynał nów w Wadze.