Kuchnia

Sen o kuchni w tradycji interpretacyjnej odnosi się do miejsca, w którym sprawy się przygotowuje, zamiast je pokazywać. Kuchnia różni się od reszty domu tym, że jest pomieszczeniem roboczym - gości przyjmuje się w pokoju, ale rozmowy najważniejsze toczą się właśnie tutaj. Odczyt zależy od tego, czy kuchnia we śnie żyła, czy stała pusta, i czy była własna.

Kuchnia pełna ludzi

Kuchnia, w której ktoś gotuje, ktoś siedzi i wszyscy rozmawiają, to w sennikach jeden z łagodniejszych obrazów domu. Przekaz czyta ten wariant jako życie rodzinne w wersji codziennej - bez święta, bez gości, bez pilnowania formy.

Rozmowa bywa tu ważniejsza od jedzenia. W polskich mieszkaniach kuchnia przez dziesięciolecia pełniła rolę miejsca szczerych rozmów, gdy duży pokój zostawiało się dla gości - i senny obraz korzysta właśnie z tego podziału.

Kuchnia babci albo rodzinnego domu

Kuchnia z dzieciństwa należy do najczęściej opisywanych wnętrz w snach dorosłych ludzi. Odnosi się do poczucia bezpieczeństwa, które śniący zna z czasów, gdy nie musiał o nic dbać - i pojawia się częściej w okresach zmęczenia obowiązkami.

Kuchnia obca, nieznana

Gotowanie albo przebywanie w cudzej kuchni odnosi się do wchodzenia w nowe środowisko od strony kulis, nie od parady. Istotne jest, czy śniący wiedział, gdzie co stoi: swoboda odnoszona była do przyjęcia, a szukanie szuflad - do poczucia, że nie zna się jeszcze cudzych zasad.

Pusta, zimna kuchnia

Kuchnia bez śladu życia odnosi się w sennikach do braku opieki - własnej albo czyjejś. Przekaz nie czyta tego jako niedostatku, lecz jako obraz miejsca, w którym nikt od dawna niczego nie przygotowywał.

Wygaśnięty piec albo zimna kuchenka mają tu znaczenie szczególne. W dawnym domu ogień w piecu starano się utrzymywać bez przerwy, a jego wygaśnięcie traktowano poważnie - i ten ślad obyczajowy został w sennej interpretacji zimnej kuchni.

• Pusta lodówka - brak zapasu i poczucie, że nie ma z czego zrobić następnego kroku.
• Zepsuty piekarnik albo kuchenka - przerwa w czymś, co miało działać samo.
• Kuchnia w remoncie - przebudowa zaplecza, zwykle z własnej decyzji.
• Brudne naczynia w zlewie - zaległości drobne, lecz widoczne.
• Kuchnia wysprzątana do czysta - domknięcie etapu i przygotowanie na nowy.
• Kuchnia bez okna albo bez światła - praca wykonywana bez żadnego uznania.

Bałagan i porządek w kuchni

Bałagan w kuchni czytano w przekazie znacznie łagodniej niż nieporządek w innych pomieszczeniach. To miejsce robocze, więc ślady używania są w nim naturalne - nieporządek odnoszono raczej do intensywnej pracy niż do zaniedbania.

Kuchnia nienaturalnie czysta i nieużywana prowadzi w stronę przeciwną. W interpretacji odnosi się do życia uporządkowanego ponad miarę, w którym nie zostawia się miejsca na zwykłą codzienność. Sam proces przygotowywania potraw opisaliśmy osobno we wpisie o gotowaniu.

Piec, który nie mógł wygasnąć - skąd ranga tego miejsca

W dawnym wiejskim domu piec był środkiem całego życia: na nim gotowano, przy nim sypiano, a wokół niego krążyły domowe zwyczaje i wierzenia. Utrzymywanie ognia uchodziło za rzecz oczywistą, a wygaszenie go - za zdarzenie przykre i wymagające naprawienia. To fakty etnograficzne, nie interpretacja senna.

Stąd bierze się waga, jaką senniki przypisują temu pomieszczeniu. Kuchnia nie jest w tym myśleniu jednym z pokoi, lecz miejscem, od którego zależy funkcjonowanie wszystkich pozostałych.

Ciekawa jest też sama polszczyzna. Słowo „kuchnia” oznacza i pomieszczenie, i sposób gotowania całego kraju, a w przenośni - zaplecze jakiejś sprawy, jej niewidoczną stronę. Właśnie to ostatnie znaczenie najlepiej opisuje senny odczyt: kuchnia to kulisy, nie scena.

Obraz ze snu	Czym się wyróżnia	Odczyt w senniku
Kuchnia	Pomieszczenie robocze, kulisy domu	Przygotowywanie spraw, zaplecze życia
Gotowanie	Czynność, nie miejsce	Troska i praca dla innych
Stół	Miejsce wspólne i widoczne	Układ ról w rodzinie
Mieszkanie	Całość, nie jedno wnętrze	Ogólna sytuacja życiowa

Kuchnia w psychologii snu

Psychologia snu czyta pomieszczenia jako obszary życia, a kuchnię - jako ten, w którym śniący dba o podstawy. Sny o niej zagęszczają się w okresach, gdy trzeba zadbać o siebie albo o kogoś, a sił brakuje.

W ujęciu jungowskim dom bywa czytany jako struktura psychiki, a poszczególne pokoje jako jej części; kuchnia odpowiadałaby tej, która przetwarza - zamienia surowe na gotowe. Freud zwracałby uwagę raczej na jedzenie i na potrzeby najprostsze.

Czasem rozstrzyga rzecz zwyczajna. Zapach z kuchni, głód, planowane święta albo remont w realnym mieszkaniu potrafią wprowadzić ten obraz do snu wprost, bez żadnego drugiego dna.