Chryzokola

Chryzokola to stosunkowo pospolity minerał z gromady krzemianów, występujący między innymi w Chile, Peru, Meksyku, Stanach Zjednoczonych, Kongo i Izraelu. Pospolity, ale wyróżniający się barwą, a właściwie feerią barw, zależną od składu chemicznego, głównie zawartości miedzi, która barwi go na wiele kolorów: niebieski, niebieskozielony, zielony i turkusowy, a nawet granatowy, brązowy czy czarny. Tak zróżnicowana dostępność opcji kolorystycznych wynika z braku ściśle zdefiniowanego składu chemicznego surowca. Oprócz miedzi, może on bowiem zawierać domieszki glinu, żelaza lub manganu.

Symbolika chryzokoli

Ezoteryka przypisuje chryzokolę prabogini Ziemi. Oznacza kumulację żeńskiej energii, obecnej w duszy mężczyzny i kobiety, i kreującej empatyczną stronę człowieka oraz wynikające z niej uczucia, takie jak delikatność oraz mądrość biorące się z empatii i doświadczenia. Ta kobieca część egzystencji wzmacnia komunikację, do której niezbędne są: ekspresja, wewnętrzna siła oraz nauczanie.

Barwa chryzokoli, turkusowo-niebieska, kojarzy się ze spokojem, takim, które następuje po wyładowaniu energii, a jasny umysł umożliwia dotarcie do prawdy i mądrości. Jako kamień inteligencji stymuluje umysł przy jednoczesnym uspokojenie nagromadzonych emocji, wzmacnia organizm czyniąc go silniejszym w duchowym i fizycznym znaczeniu. Moc minerału wydobywa ją z ludzi, zachęcając do działania .

Prawdziwa moc wyraża się poprzez łagodność, dlatego chryzokola to mądrość starych i młodych kobiet. Dla tych pierwszych minerał przynosi zdolność kreacji i artystycznego wyrażania siebie, młodszym daje siłę panowania nad emocjami i stymuluje ich energię. Jednocześnie daje upust współczuciu i naturalnej spontaniczności.

W ezoteryce chryzokola otwiera i stymuluje czakrę gardła, przez które znajduje ujście wewnętrzna mądrość. Czakra gardła to głos ludzkiego ciała, poprzez nią emanuje energia. Zablokowana tamuje naturalny przepływ energii i wpływa negatywnie na pozostałe czakry. Gdy wszystkie one pozostają w idealnej równowadze, chryzokola pomaga znaleźć odpowiednie słowa, szczególnie tam, gdy impulsem do nich są emocje. Energia bez przeszkód przepływa ze wszystkich czakr do góry i tam znajduje ujście.

Znaczenie chryzokoli - ezoteryka

Istnieje wiele przyczyn, by nosić stale przy sobie chryzokolę, albo w postaci naturalnej albo w postaci biżuterii. W litoterapii, czyli w medycynie niekonwencjonalnej, przypisuje się temu minerałowi szerokie działanie prozdrowotne. Są to jednak wyłącznie przekonania ezoteryczne - nie potwierdzają ich badania naukowe, a kamień nie leczy żadnej choroby i nie może zastępować opieki lekarskiej. Dotyczy to zwłaszcza ciąży, porodu, chorób tarczycy i innych schorzeń wymagających leczenia.

Według tej tradycji chryzokola:

• poprawia funkcjonowanie hormonu tarczycy  i pozostałych hormonów, szczególnie żeńskich
• działa łagodząco na gardło
• wspiera system immunologiczny i przyspiesza proces rekonwalescencji
• wzmacnia wątrobę, serce i reguluje układ trawienny
• poprawia wygląd włosów, skóry i paznokci
• łagodzi dolegliwości menopauzy
• chroni ciążę i ułatwia poród
• pomaga odzyskać spokój ducha i jasność umysłu
• pomaga na bezsenność
• poprawia nastrój, przynosi dobrą energię i przywraca optymizm

Chryzokola w jubilerstwie

Chryzokola, z uwagi na swoje właściwości fizyczne, a przede wszystkim stosunkową małą twardość i dużą kruchość jest wykorzystywana w jubilerstwie w ograniczony sposób. Najczęściej, przy jej użyciu, wytwarza się drobne elementy biżuteryjne, wyroby galanteryjne oraz biżuterię artystyczną. Ta ostatnia cieszy się sporym zainteresowaniem z uwagi na niepowtarzalność i oryginalność wzorów.

Minerał stosuje się do wyrobu kolczyków, zawieszek czy niewielkich wisiorków, rzadziej pierścionków czy bransoletek. Jako biżuteria działa przede wszystkim oryginalnym zabarwieniem kamienia, zbiorem odcieni i barwnych żyłek. Jako kamień może być ozdobną biżuterią, ale można też nosić go przy sobie w kieszeni czy umieszczać na noc pod poduszką. Ważne, by zawsze był w pobliżu, tak by czuć jego obecność i z niego czerpać siłę. Chryzokola jako talizman wspomaga codzienność i leczy ciało, a w postaci urokliwej biżuterii dodaje urody kreacji i podnosi pewność siebie. Dzięki niej nabiera się śmiałości w codziennych wyzwaniach i działaniach, nawet tych przekraczających kompetencje.

Właściwości fizyczne i pochodzenie nazwy

Chryzokola to uwodniony krzemian miedzi, który powstaje w strefie utleniania złóż miedzi. To tłumaczy, dlaczego znajduje się ją zwykle w towarzystwie malachitu, azurytu, turkusu i kuprytów.

• Wzór chemiczny: (Cu,Al)₂H₂Si₂O₅(OH)₄·nH₂O
• Twardość w skali Mohsa: 2-4, zależnie od okazu
• Gęstość: około 2,0-2,4 g/cm³
• Połysk: szklisty, woskowy lub ziemisty
• Barwa: od błękitu i turkusu po zieleń, czasem z czarnymi i brązowymi partiami

Twardość 2-4 to bardzo mało - czysta chryzokola bywa miękka jak paznokieć i łatwo się kruszy. Dlatego w jubilerstwie najcenniejsze są okazy przerośnięte kwarcem lub chalcedonem, które łączą barwę chryzokoli z twardością sięgającą nawet 7. Taki materiał bywa nazywany chryzokolą w chalcedonie albo krzemionką klejnotową.

Ciekawa jest też sama nazwa. Pochodzi z greki, od słów chrysos (złoto) i kolla (klej), ponieważ w starożytności podobnie nazywano substancje używane do lutowania złota. Z samym kamieniem ozdobnym miało to niewiele wspólnego, ale nazwa przetrwała. Odnotował ją już Teofrast z Eresos w IV wieku p.n.e.

Chryzokola a turkus i malachit

Chryzokola bywa mylona z innymi niebieskozielonymi kamieniami, co ma znaczenie przy zakupie, bo różnią się one ceną i trwałością.

• Turkus - to fosforan miedzi i glinu o twardości 5-6, wyraźnie twardszy. Ma bardziej jednolitą barwę i często ciemną siatkę żyłek skały macierzystej.
• Malachit - węglan miedzi o charakterystycznym, wstęgowym rysunku w odcieniach zieleni. Często współwystępuje z chryzokolą w jednym okazie.
• Azuryt - głęboko niebieski węglan miedzi, zwykle o wyraźnie krystalicznym pokroju.

Najprostszą wskazówką jest twardość i ciężar. Czysta chryzokola jest miękka, lekka i łatwo chłonie wodę, przez co po zamoczeniu może ciemnieć. Kamienie sprzedawane jako twarde i świetnie wypolerowane są zwykle zrośnięte z kwarcem albo dodatkowo stabilizowane żywicą.

Z tego samego powodu biżuterii z chryzokolą nie należy moczyć, czyścić ultradźwiękami ani wystawiać na działanie kwasów i kosmetyków.